Borneo: Sabah, Sarawak và thiên nhiên hoang dã Malaysia

Phần Malaysia trên đảo Borneo là một thế giới khác hẳn bán đảo — rừng mưa thuộc nhóm cổ nhất thế giới, đười ươi, núi cao nhất Đông Nam Á và hệ thống hang động khổng lồ. Đây là nơi dành cho người đi vì thiên nhiên.

Điều phải biết trước: quy định nhập cảnh riêng

🔴 Sabah và Sarawak kiểm soát nhập cư riêng, và điều này áp dụng cả với chuyến bay nội địa từ bán đảo:

• Phải qua quầy nhập cảnh khi tới, dù bay từ Kuala Lumpur
• Nhận dấu riêng với thời hạn riêng
• Thời hạn có thể khác với thời hạn nhận ở bán đảo
• Đi giữa Sabah và Sarawak cũng có thủ tục
• Giấy phép làm việc cho bán đảo không dùng được ở đây

Với khách du lịch thì đây chỉ là thủ tục vài phút, nhưng cần biết để không bất ngờ và để kiểm dấu nhận được thời hạn bao nhiêu.

Sabah

Núi cao nhất Đông Nam Á

• Nằm trong vườn quốc gia là di sản thế giới
• Leo được trong hai ngày một đêm với người có thể lực bình thường
• Phải đặt trước và có hướng dẫn viên — số lượng người leo mỗi ngày bị giới hạn
• Không cần kỹ năng leo núi chuyên nghiệp nhưng cần thể lực
• Vườn quốc gia còn có đường đi bộ nhẹ cho người không leo đỉnh

Động vật hoang dã

• Trung tâm phục hồi đười ươi — nơi chăm sóc và thả về tự nhiên các cá thể mồ côi
• Khỉ vòi — loài đặc hữu của Borneo, dễ gặp ở vùng rừng ngập mặn
• Đi thuyền trên sông ngắm động vật vào sáng sớm hoặc chiều tối
• Voi lùn Borneo — loài nhỏ nhất trong các loài voi châu Á
• Nhiều loài chim và bò sát đặc hữu

Biển và lặn

• Có điểm lặn được xếp hạng hàng đầu thế giới
• Áp dụng hạn ngạch số thợ lặn mỗi ngày — phải đặt trước rất sớm
• Các đảo gần bờ dễ tiếp cận hơn cho lặn ống thở
• Đa dạng sinh học biển rất cao

Sarawak

Hệ thống hang động

• Vườn quốc gia có hang động là di sản thế giới
• Có một trong những khoang hang lớn nhất thế giới
• Cảnh hàng triệu con dơi bay ra lúc hoàng hôn là trải nghiệm đặc trưng
• Có đường đi bộ trên cao giữa tán rừng
• Tới được bằng máy bay nhỏ từ thành phố lớn

Kuching và vùng quanh

• Thành phố bên sông với kiến trúc thuộc địa và bờ sông đi bộ
• Bảo tàng về các dân tộc bản địa — đáng xem trước khi đi các vùng khác
• Làng văn hoá tái hiện nhà ở truyền thống của các nhóm dân tộc
• Trung tâm bảo tồn đười ươi gần thành phố
• Nổi tiếng về mì đặc sản của địa phương

Nhà dài truyền thống

• Các dân tộc bản địa Sarawak có truyền thống sống trong nhà dài — nhiều gia đình chung một mái
• Có tour ở lại qua đêm tại nhà dài do cộng đồng tổ chức
• Nên chọn tour do chính cộng đồng vận hành để tiền tới đúng nơi
• Tiếp cận cần tôn trọng — hỏi trước khi chụp ảnh người

Rừng mưa Borneo

• Thuộc nhóm rừng mưa cổ nhất thế giới, già hơn nhiều rừng nhiệt đới khác
• Đa dạng sinh học rất cao, nhiều loài chỉ có ở Borneo
• Có đường đi bộ trên tán rừng ở một số vườn quốc gia
• Nhiều khu vực có hướng dẫn viên bản địa am hiểu rừng
• 🔴 Chịu áp lực từ khai thác gỗ và mở rộng đồn điền — đây là vấn đề môi trường thật

Về du lịch có trách nhiệm: chọn cơ sở lưu trú và tour có cam kết bảo tồn, và tránh các hoạt động gây hại như tiếp xúc trực tiếp với động vật hoang dã. Điều này quan trọng hơn ở Borneo so với nhiều nơi khác.

Chuẩn bị cho chuyến đi Borneo

• Chống muỗi — cần thiết ở vùng rừng
• Giày đi rừng và tất chống vắt
• Áo mưa — mưa rất thường xuyên
• Đèn pin cho hang động và đi đêm
• Thuốc cá nhân — cơ sở y tế ở vùng xa hạn chế
• Tiền mặt — vùng xa ít máy rút tiền
• Đặt trước các hoạt động có hạn ngạch

Đi bao lâu

• Bốn tới năm ngày — một bang, vài điểm chính
• Một tuần — đi kỹ một bang
• Mười ngày trở lên — cả hai bang
• Nên tách thành chuyến riêng, không ghép với lịch trình bán đảo ngắn

Khoảng cách trong Borneo lớn và đường sá ở vùng xa không nhanh: nên tính dư thời gian di chuyển thay vì xếp lịch sát nhau.

Quy định nhập cảnh của từng bang, hạn ngạch các hoạt động và điều kiện đường sá thay đổi theo thời kỳ. Trước khi đi, hãy kiểm với cơ quan du lịch của bang và đặt trước các hoạt động có giới hạn.