Chi phí sống ở Malaysia chênh nhau rất lớn giữa các vùng và giữa các lối sống — con số của một người sống ở trung tâm thủ đô và một người sống ở thành phố tỉnh có thể khác nhau nhiều lần. Vì vậy bài này liệt kê đủ khoản để tự dựng ngân sách, thay vì đưa một con số chung dễ gây hiểu sai.
Các khoản cố định hằng tháng
- Tiền thuê nhà — khoản lớn nhất, chênh lệch mạnh theo vị trí và loại hình
- Phí quản lý chung cư — nhiều nơi đã gộp vào tiền thuê, cần hỏi rõ
- Điện — khoản đáng kể vì dùng điều hoà nhiều
- Nước — thường thấp
- Internet — cáp quang phổ biến ở đô thị
- Điện thoại di động — nhiều gói trả trước và trả sau
- Bảo hiểm y tế — nếu công ty không cấp
- Học phí cho con — nếu có, thường là khoản lớn nhất sau nhà
🔴 Khoản điện là chỗ người mới hay tính thiếu: khí hậu nóng ẩm quanh năm nên điều hoà chạy gần như liên tục, và hoá đơn điện có thể cao hơn nhiều so với hình dung ban đầu. Nhà có cách nhiệt tốt hay kém tạo khác biệt thật.
Các khoản biến đổi
- Ăn uống — chênh rất lớn giữa ăn quán bình dân và nhà hàng
- Đi chợ, siêu thị — hàng nội rẻ, hàng nhập đắt hơn đáng kể
- Đi lại — tàu điện và ứng dụng gọi xe, hoặc chi phí xe riêng
- Giải trí
- Về Việt Nam — vé máy bay theo mùa
- Thuốc men và khám chữa bệnh ngoài bảo hiểm
Về ăn uống, Malaysia có đặc điểm dễ chịu: ăn quán bình dân rẻ hơn tự nấu trong nhiều trường hợp — đây là lý do rất nhiều người địa phương ăn ngoài hằng ngày. Người mới tới có thể tận dụng điều này trong giai đoạn đầu.
Khác biệt giữa các vùng
- Trung tâm thủ đô — đắt nhất, nhất là tiền thuê nhà
- Vùng ven thủ đô — rẻ hơn rõ rệt, đổi lại mất thời gian đi lại
- Penang — thấp hơn thủ đô, chất lượng sống được đánh giá cao
- Phía nam giáp Singapore — bất động sản chịu ảnh hưởng từ nhu cầu bên kia biên giới
- Thành phố tỉnh — thấp hơn nhiều, ít lựa chọn dịch vụ hơn
- Borneo — hàng hoá vận chuyển xa nên một số mặt hàng đắt hơn bán đảo
Mục cuối ít người biết: ở Sabah và Sarawak, một số hàng hoá đắt hơn bán đảo vì chi phí vận chuyển, dù mặt bằng thu nhập lại thấp hơn.
Chi phí ẩn của người mới tới
- Tiền cọc thuê nhà — thường vài tháng tiền thuê, trả một lần
- Cọc điện nước nếu đứng tên hợp đồng
- Mua đồ dùng ban đầu nếu nhà không đủ nội thất
- Phí môi giới bất động sản
- Phí làm giấy tờ — có khoản công ty trả, có khoản mình trả
- Khám sức khoẻ theo yêu cầu
- Mua hoặc thuê xe nếu ở nơi không có tàu điện
- Vé máy bay và chuyển đồ lúc sang
🔴 Khoản đáng chuẩn bị nhất là tiền cọc thuê nhà — phải trả ngay khi ký hợp đồng, trước cả khi nhận lương tháng đầu. Nên có quỹ dự phòng đủ cho vài tháng đầu.
Phương tiện đi lại — hai hướng chi phí
Không có xe riêng
- Chỉ khả thi ở khu có tàu điện — chủ yếu vùng thủ đô
- Kết hợp tàu điện và ứng dụng gọi xe
- Chi phí thấp hơn nhưng giới hạn chỗ ở
Có xe riêng
- Cần tính giá xe, bảo hiểm, xăng, phí đường, bãi đỗ, bảo dưỡng
- 🔴 Giá ô tô ở Malaysia cao hơn nhiều nước do chính sách thuế bảo hộ ngành xe nội địa
- Đổi lại xăng có trợ giá cho một số loại
- Bắt buộc ở hầu hết nơi ngoài vùng thủ đô
Đây là quyết định lớn cần tính sớm: chọn ở đâu quyết định có cần xe không, và cần xe hay không lại thay đổi hẳn ngân sách.
Cách tự dựng ngân sách
- Chốt thành phố và khu vực trước — đây là biến lớn nhất
- Tra giá thuê thật trên các trang bất động sản của Malaysia cho đúng khu đó
- Cộng phí quản lý, điện, nước, internet
- Ước ăn uống theo lối sống thật của mình
- Cộng đi lại theo phương án có xe hay không
- Cộng học phí nếu có con
- Cộng bảo hiểm nếu công ty không cấp
- Thêm quỹ dự phòng — ít nhất vài tháng chi phí
Cách so sánh đúng khi cân nhắc lời mời làm việc: đặt mức lương cạnh tổng chi phí tại đúng thành phố đó, không quy đổi sang tiền Việt rồi so với mức sống ở Việt Nam. Hai bên có cơ cấu chi tiêu khác nhau.
Cách tiết kiệm của người địa phương
- Ăn quán bình dân thay vì nhà hàng
- Mua ở chợ truyền thống thay vì siêu thị cho rau quả
- Chọn nhà gần ga tàu để bỏ được xe
- Dùng gói điện thoại trả trước
- Mua hàng nội thay hàng nhập
- Tận dụng khuyến mại vào các dịp lễ lớn
Giá cả, tỷ giá và mức phí thay đổi liên tục. Bài này không đưa con số cụ thể vì chúng lạc hậu nhanh — hãy tra giá thật tại thời điểm mình đi trên các trang bất động sản và siêu thị của Malaysia.
Sống ở Malaysia tốn bao nhiêu một tháng?
Chênh nhau nhiều lần tuỳ vùng và lối sống, nên không có một con số chung. Cách đúng là chốt thành phố trước, tra giá thuê thật cho khu đó rồi cộng dần các khoản còn lại.
Khoản nào người mới hay tính thiếu?
Tiền điện, vì điều hoà chạy gần như liên tục trong khí hậu nóng ẩm quanh năm. Ngoài ra là tiền cọc thuê nhà — thường vài tháng tiền thuê, phải trả ngay khi ký hợp đồng.
Có cần mua ô tô không?
Tuỳ nơi ở. Không cần nếu sống gần tuyến tàu điện ở vùng thủ đô, nhưng gần như bắt buộc ở hầu hết nơi khác. Giá ô tô ở Malaysia cao do chính sách thuế bảo hộ ngành xe nội địa.
Ăn ngoài hay tự nấu rẻ hơn?
Ăn quán bình dân rẻ hơn tự nấu trong nhiều trường hợp — đây là lý do rất nhiều người địa phương ăn ngoài hằng ngày, và là điều người mới tới có thể tận dụng trong giai đoạn đầu.